Deanu ja Várjjat museasiida
Tana og Varanger museumssiida
Várjjat Sámi Musea
Varanger Samiske Museum
Deanu Musea
Tana Museum / Teno museo
Ä´vv Saa´mi mu´zei
Ä´vv Skoltesamisk museum
Saviomusea
Saviomuseet
 

Bearjadat 13. Beaivi ja smiergáhttu
Otne lea bearjadat 13. Beaivi. Beaivi mii lea ?atnon lihkkuhiavuhtii ja ?áppes gáhtuide. Sámi muitalusain lea smiergáhtu birra; okta ealli mii sáhti buktit lihkkohisvuo?a...

SMIERGÁHTTU RÁHKADEAMI BIRRA

 

Suoma eadnamis ráhkadedje dološ áiggis dávjá smiergáhtuid. Dasa adnojuvvo hui eatnatlágáš ráhkkanasat. Láigeoaivvehat biddjojuvvui oaivin, snáldu ?ielgin, sávza?oavji biddjojuvvui ?oavjin, lottesoajá dávttit juolgin ja goaskinsoaját soadján. Smiergáhttu ráhkaduvvui aivve helloduorastaga dan áigge go báhppa lei sárdnestuolus, ii ge šaddan gárvvisin ovdal go goalmmát helloduorastaga. Smiergáhttu ráhkaduvvui aivve sávnni siste. Go smiergáhttu lea šaddan gárvvisin de bossojuvvo heagga dáid sániiguin: ”Šatta, šatta smiergáhttun!  Beali attán mu heakkastan, beali agistan, ja beale attán mun maiddái mu biellogusastan ge. Lea ge fal oskkáldas munnje ja daga maiddái buot maid mun goh?un!” Smiergáhttu jearrá ahte „Maid mun galggan guoddit?"  Lávejedje ain goh??ut guoddit sihke mielkki ja lávcca. De ráhkaduvvui roggi biellugusa ?oavjje vuollái, ja láhtti dán badjel ja ráiggi dasa. Juohke bah?imis galggai biellogusa earáš leikejuvvot dán roggái, das go smiergáhttu lei dán siste juohke bah??ináiggi.

 

Smiergáhttu manai juohke beaivvi 7 girkosuohkana ?a?a ja njamai gusaid. Go son lei ožžon njammat dievva ?oavjjis, de bo?ii ruoktot ja manai mielkevissui ja vuovssadii mielkki lihtti sisa. Go son lei sálken ?oavjjis, de manai ain mátkásis.  Son borai maiddái lávcca ge earái kirdnuin, ja juohke kirdnonáigge vuovssadii lávcca eamedis kirdno sisa lotti hámis.

 

Juohkehaš, geas smiergáhttu lei, lei alo jápmin bálus maiddái; danne go jos guhtege fáhtii gitta ja gottii smørkatt, de jámii maiddái dat ge, gii dán ráhkadan lei, ja buot mii dasa báhán šattai, dan fertii maiddái eamit ge gillát.  Smiergáhttu ii sáhttán oktage eará ráhkadit earretgo dat, gii di?ii lohkat daid sániid, mat dasa atnojuvvojedje.

                                                                                                              Qvigstad:s 1927: ”Lappiske eventyr og sagn”



Almmuhan: 13.11.2020 av Mia Krogh